نهاد دانشگاه و الزامات حکمرانی در زمانه بحران

به گزارش روابط عمومی دانشگاه تهران، کرسی آزاداندیشی با موضوع «نهاد دانشگاه و الزامات جامعه‌شناختی و روان‌شناختی حکمرانی در زمانه بحران»، به همت دانشکده علوم اجتماعی و با همکاری مؤسسه مطالعات و تحقیقات اجتماعی دانشگاه تهران، روز یکشنبه ۲۱ تیرماه ۱۴۰۵ در تالار گفتگوی این دانشکده برگزار شد. در این نشست علمی سخنرانان به واکاوی ریشه‌های شکاف میان نهاد دانشگاه و ساختار تصمیم‌گیری کشور پرداختند و راه‌کارهای برون‌رفت از چالش‌های فرساینده در زمانه بحران را از منظر روان‌شناختی، جامعه‌شناختی و الگوهای نوین حکمرانی تبیین کردند.

در آغاز این نشست، دکتر سید پویا رسولی‌نژاد، عضو هیأت علمی دانشگاه تهران و دبیر علمی کرسی، با تشریح فلسفه شکل‌گیری این رویداد علمی، به تبیین ضرورت تعامل دوسویه میان نهاد علم و دستگاه اجرایی پرداخت. وی با آسیب‌شناسی پیوند میان دانشگاه و حاکمیت اظهار داشت که در شرایط عادی، ساختار حکمرانی احساس نیاز ملموسی به یافته‌های علمی ابراز نمی‌کند و نهاد دانشگاه نیز آمادگی و ظرفیت کافی برای ارائه دستاوردهای خود در قالب گزاره‌های قابل اجرا در حوزه سیاست‌گذاری را توسعه نداده است؛ چالشی که در زمانه بحران، پیامدهای منفی خود را با وضوح بیشتری نشان می‌دهد.

در ادامه، دکتر رضا پورحسین، استاد و رئیس دانشکده روان‌شناسی و علوم تربیتی دانشگاه تهران، سخنان خود را با تمرکز بر مفهوم «مدیریت ادراک و هیجان جمعی» آغاز کرد. وی با بیان اینکه جامعه معاصر در وضعیت فرساینده‌ای از بحران‌های مستمر زیست می‌کند، تأکید کرد که حکمرانی مدرن بیش از هر زمان دیگر نیازمند برخورداری از «سواد روان‌شناختی» است.

سپس دکتر مجتبی امیری، رئیس دانشکده حکمرانی دانشگاه تهران، به تشریح رویکردهای نوین تصمیم‌گیری پرداخته و بر لزوم گذار از الگوهای سنتی مدیریت بحران به سمت «حکمرانی پیش‌دستانه» تأکید نمود. وی با کالبدشکافی ریشه‌های شکاف میان دانشگاه و ساختارهای بوروکراتیک، چرخه‌های سیاسی کوتاه‌مدت مدیران اجرایی را در تضاد با فرآیندهای علمی و بلندمدت دانشگاه دانست.

در بخش دیگری از این نشست، دکتر حسین ایمانی جاجرمی، دانشیار دانشگاه تهران و رئیس مؤسسه مطالعات و تحقیقات اجتماعی، الزامات جامعه‌شناختی مواجهه با بحران‌ها را مورد بررسی قرار داد. وی با تعریف جامعه‌شناختی بحران به عنوان گسست در انسجام ساختاری جامعه، به کالبدشکافی نسبت میان نابرابری‌های فضایی - کالبدی و بازتولید بحران‌ها پرداخت.

در بخش پایانی سخنرانی‌ها، دکتر غلامرضا غفاری، رئیس دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهران بر اهمیت «مسئولیت اجتماعی دانشگاه» در تحلیل نبردهای ادراکی و ساختاری تأکید ورزید. وی در خاتمه، پیشنهاد راه‌اندازی مکانیسمی دائمی برای گفتگوهای علمی - سیاستی میان دانشگاهیان و کارگزاران اجرایی را برای سنجش پیش‌دستانه آثار تصمیم‌گیری‌ها مطرح کرد.