آینده شغلی مهم‌ترین نگرانی نسل z/ ایجاد دبیرخانه ویژه در معاونت فرهنگی دانشگاه تهران برای رصد مسائل اجتماعی
به گزارش روابط‌عمومی دانشگاه تهران، نشست تخصصی «مسئولیت اجتماعی دانشگاه و چالش‌های کشور»، یکم آذر ۱۴۰۴ با همکاری معاونت فرهنگی و اجتماعی دانشگاه تهران و کرسی یونسکو در سلامت اجتماعی و توسعه برگزار شد.
در آغاز این نشست، دکتر روح‌الله نصرتی، معاون فرهنگی و اجتماعی دانشگاه تهران، با اشاره به پیمایش‌های انجام‌شده با ابزارهای هوش مصنوعی در میان دانشجویان نسل Z، مهم‌ترین دغدغه این قشر را «آینده شغلی و نگرانی از یافتن فرصت‌های مناسب» عنوان کرد که دغدغه ۹۹ درصد جوانان است.
وی به اولویت‌های بعدی دانشجویان اشاره کرد و گفت: «پس از اشتغال، سلامت روان، اضطراب اجتماعی، استقلال مالی، ثبات اقتصادی، فشار تحصیلی، هویت، اثر شبکه‌های اجتماعی، احساس تعلق، سازگاری با سرعت تغییرات، انتظارات والدین، مهاجرت تحصیلی، مسائل زیست‌محیطی و در نهایت موضوع ازدواج و تشکیل خانواده قرار دارد که تنها برای حدود ۵۰ درصد دانشجویان جزو اولویت‌ها بوده است».
دکتر نصرتی با تأکید بر اینکه برنامه‌ریزی دانشگاه باید «مبتنی بر تجربه زیسته واقعی دانشجویان» باشد، از ایجاد دبیرخانه ویژه‌ای در معاونت فرهنگی برای رصد مسائل اجتماعی و ایجاد سازوکار همکاری دانشگاه‌ها با استان‌ها خبر داد.
کاهش انرژی اجتماعی و کم‌توجهی به هشدار متخصصان
دکتر یونس نوربخش، رئیس کرسی یونسکو در سلامت اجتماعی و توسعه نیز در این نشست با اشاره به «کاهش انرژی اجتماعی» در کشور و «کم‌توجهی» نسبت به هشدارهای جامعه‌شناسان و روان‌شناسان گفت: «آنچه امروز مسئولان درباره وضعیت فرهنگی و اجتماعی جوانان می‌گویند، سال‌ها قبل متخصصان بارها بیان کرده‌اند، اما شنیده نشد».
وی افزود: «سلامت روانی و اجتماعی آسیب جدی دیده، اما برای درمان آن به دانشگاه مراجعه نمی‌شود».
دکتر نوربخش مهم‌ترین مسئولیت اجتماعی دانشگاه را «تولید تفکر توسعه‌ای و دانش مورد نیاز برای پیشرفت ایران» دانست و گفت: «دانشگاه باید امید و انرژی اجتماعی را به دانشجویان بازگرداند».
عدالت اجتماعی و سلامت اجتماعی
دکتر حسین ایمانی جاجرمی، رئیس گروه شهر و سلامت اجتماعی کرسی یونسکو نیز در این نشست، با مقایسه شرایط کنونی و دهه ۶۰ گفت: «فقر و درآمد پایین در گذشته به دلیل تصور جامعه از عدالت قابل تحمل بود، اما امروز با وجود رشد درآمدها، بی‌عدالتی تحمل‌ناپذیر شده است».
وی پیشنهاد کرد گزارش سالانه «سلامت اجتماعی» در کشور تهیه شود و کرسی یونسکو بر موضوعاتی چون عدالت اجتماعی، مسکن، آب، آلودگی هوا، حمل‌ونقل و محلات شهری تمرکز کند.
طرح توسعه اخلاق و گفت‌وگو با نسل جدید
دکتر محمد خدایاری‌فرد، رئیس گروه روان‌شناسی و سلامت اجتماعی، از طرح «توسعه اخلاق» گزارشی ارائه کرد و گفت: «شاخص‌های اخلاقی این طرح با استفاده از منابع بین‌المللی، الهیات اسلامی و روان‌شناسی مثبت تدوین شده است».
وی با تأکید بر اینکه در شرایط کنونی نمی‌توان صرفاً با ادبیات دینی با نسل جدید گفت‌وگو کرد، پیشنهاد داد کرسی یونسکو می‌تواند اتاق فکر سیاست‌های عمومی باشد.
تاکید بر تقویت پیوند دانشگاه و نهادهای اجرایی
در ادامه این نشست، دکتر سید احمد فیروزآبادی، رئیس گروه توسعه و سلامت اجتماعی، بر اهمیت «رصد مستمر وضعیت سلامت اجتماعی» تأکید کرد و پیشنهاد داد وزارتخانه‌ها و سازمان‌ها، پنج درصد بودجه پژوهشی خود را صرف قراردادهای پژوهشی با دانشگاه‌ها کنند.
وی گفت: «حل مسائل اجرایی کشور، زمانی ممکن است که دانشگاه وارد میدان عمل شود و نظام پژوهشی از حالت منفک و جداشده از نیازهای جامعه خارج شود».
در این نشست هم‌چنین صاحب‌نظران به طرح دیدگاه‌های خود پرداختند:
مهندس سید کاظم سیدمراد، رئیس گروه شهر کودک و سلامت اجتماعی، بر اهمیت طراحی «شهر دوستدار کودک» تأکید کرد و گفت: «اگر قرار است دانشگاه برای جوانان نقش مؤثر ایفا کند، باید از دوره کودکی آغاز کرد.»
دکتر رضا شجیع، رئیس گروه ورزش و سلامت اجتماعی یونسکو، سلامت اجتماعی را مشابه «بدن انسان» توصیف کرد که متولی مشخصی ندارد و به همین دلیل اغلب نادیده گرفته می‌شود. وی بر لزوم تدوین چهارچوب مشخص و اجرای پایلوت در دانشگاه تهران تأکید کرد.
دکتر زهره نجفی اصل، مدیر بخش پژوهش کرسی یونسکو، مهم‌ترین چالش امروز را «جامعه‌پذیری معکوس» عنوان کرد و گفت: «در این وضعیت به‌جای انتقال ارزش‌ها از والدین به فرزندان، جریان ارزش‌گذاری وارونه شده است».
وی با استناد به جمله‌ای از نهج‌البلاغه بخشی از این وضعیت را ناشی از «فقر فرهنگی» دانست و هشدار داد این روند می‌تواند سلامت اجتماعی را در سطحی گسترده تحت تأثیر قرار دهد.
دکتر کبری صحراگرد، دبیر گروه‌های علمی کرسی یونسکو، فقدان زبان مشترک را یکی از دلایل عدم مراجعه دولت به دانشگاه دانست و گفت کرسی یونسکو می‌تواند این زبان مشترک را شکل دهد.
دکتر کیانی، مسئول واحد مسئولیت اجتماعی دانشگاه تهران نیز، با اشاره به اینکه عوامل مؤثر بر سلامت اجتماعی عمدتاً خارج از حوزه وزارت بهداشت قرار دارند، بر نقش دانشگاه تهران در پیشبرد نگاه جامع به سلامت تأکید کرد.
این نشست با تأکید همه سخنرانان بر ضرورت بازتعریف نقش دانشگاه در فضای امروز کشور، یک پیام مشترک داشت: «حل مسائل اجتماعی بدون مشارکت دانشگاه ممکن نیست». استادان حاضر بر این باور بودند که دانشگاه تهران با ظرفیت کرسی‌های علمی و گروه‌های تخصصی خود می‌تواند در شکل‌دهی به سیاست‌های عمومی، تقویت امید اجتماعی و ارائه راه‌حل‌های عملی برای چالش‌های اصلی کشور نقشی محوری ایفا کند».
نظر شما :